تکه هایی از متن پایان نامه به عنوان نمونه :

(ممکن می باشد هنگام انتقال از فایل اصلی به داخل سایت بعضی متون به هم بریزد یا بعضی نمادها و اشکال درج نشود اما در فایل دانلودی همه چیز مرتب و کامل می باشد)

چکیده

به مقصود تعیین بهترین روش کاربرد ماده بیولوژیک EMa و تاثیر آن بر عملکرد و اجزاء عملکرد دو رقم ذرت 704 و 666 در شهرستان فیروزآباد یک مطالعه مزرعه ای اجرا گردید.  این آزمایش بصورت فاکتوریل در قالب طرح بلوک های کامل تصادفی اجرا گردید. فاکتورهای آزمایش شامل رقم و کود بود. تیمارهای کودی شامل F1: محلول پاشی با غلظت 100 در 1000 ، F2: محلول پاشی با غلظت 200 در 1000 ، F3: محلول پاشی بر کاه و کلش و زیر خاک کردن آنها قبل از کشت به اندازه 60 لیتر در هکتار EMa ، F4: به اندازه 70 لیتر در هکتار  EMaهمراه با آب آبیاری ، F5: شاهد ( بدون مصرفEMa  ) بود. صفات مورد مطالعه عبارت بودند از ارتفاع بوته، طول بلال، طول تاسل، طول پدانکل، تعداد دانه در بلال، تعداد دانه در ردیف، وزن هزار دانه، فاصله بلال تا سطح خاک، قطر بلال، قطر چوب و عملکرد دانه. نتایج آزمایش نشان داد که کاربرد EMa در همه روش ها، بطور معنی داری موجب افزایش عملکرد گردید. در بین همه روشهای مورد مطالعه، محلول پاشی با غلظت 100 در 1000 بیشترین تاثیر را بر عملکرد و اجزاء عملکرد نشان داد.

واژه های کلیدی: بهترین روش مصرف، ذرت رقم 704 و 666، کود EMa ، عملکرد

 1-مقدمه

1-1-منشأ و تاریخچه ذرت

منشأ اولیه ذرت آمریکا می باشد . ذرت اصلی ترین زراعت جهت تأمین مواد غذایی در مکزیک، آمریکای مرکزی و جنوبی قبل از کشف قاره جدید بوده می باشد .

تحقیقات باستان شناسی در کشور مکزیک مشخص نموده می باشد که ذرت حدوداً 4500 سال قبل از میلاد در آنجا کشت می گردید . سه مبداء اولیه برای ذرت ذکر گردیده می باشد که این سه مبداء منطبق با سه تمدن بزرگ در آمریکای جنوبی و مرکزی ( inca در پرو Aztec در مکزیک ، Maya در گواتمالا)‌ بوده می باشد. پس از کشف قاره آمریکا توسط کریستف کلمب در سال 1493 ذرت وارد اسپانیا گردید و از آنجا به ایتالیا و پرتغال و سایر کشورهای اروپائی گسترش پیدا نمود. پرتغالیها در اوایل قرن شانزدهم میلادی ذرت را وارد اندونزی ، افریقا ، هندوستان و چین نمودند. وارد شدن ذرت به ایران در سال 921 شمسی توسط پرتغالیها صورت گرفت و از آن به بعد بعنوان یک زراعت فرعی در حاشیه مزارع و باغات صیفی کشت می گردید. در ایران ذرت از سه دهه پیش رفته رفته جای خود را باز نمود و در سال 1353 جزو طرح های افزایش تولید جای داده گردید.

1-2- ویژگی­های گیاه شناسی ذرت

ذرت گیاهی می باشد یک پایه بدین معنی که گلهای نر و ماده جدا از هم اما بر روی یک پایه قرار دارند. ذرت دارای ساقه استوانه ای می باشد که در مقطع عرضی بیضوی می باشد. ارتفاع ساقه بسیار متغیر و بسته به شرایط اقلیمی به 8 متر هم می رسد اما بطور معمول ساقه ذرت 3-5/1 متر طول دارد ضمناً ساقه ذرت تقریباً 3 سانتی متر قطر و دارای حدود8 تا 12 میان گره می باشد.

برگهای ذرت شبیه سایر غلات شامل پهنک برگ و غلاف می باشد . غلاف برگ ذرت ساقه را در آغوش می گیرد و طول برگ به 80-30 سانتی متر و عرض آن به 10 سانتی متر می رسد.
تعداد برگهای ذرت بطور متوسط بین 12تا18 عدد می باشد .واریته های زودرس تعداد برگ کمتر و ارقام دیررس برگ بیشتری دارند. ذرت دارای ریشه های قوی و انبوه اما سطحی می باشد (خواجه پور،1386).

همانطور که تصریح گردید ذرت گیاهی می باشد یک پایه و در نتیجه بعلت جدا بودن اعضاء زایشی گرده افشانی آن بطور غیر مستقیم و بیشتر بوسیله باد انجام می شود و باد می تواند گرده ها را تا چندین کیلومتر منتقل نماید. تحت شرایط عادی مدت 24ساعت زمان لازم می باشد تا اقدام باروری یک بلال بطور کامل صورت گیرد (نورمحمدی و همکاران، 1380).

 1-3-  اهمیت و ارزش غذایی ذرت

ذرت به دلیل خصوصیات خود مخصوصاً بدلیل قدرت سازگاری به شرایط اقلیمی گوناگونی که دارد خیلی زود در تمام دنیا گسترش پیدا نمود و مکان سوم را بعد از گندم و برنج از نظر سطح زیر کشت به خود اختصاص داده . گیاه ذرت مواد قندی و نشاسته زیادی دارد و عملکرد محصول ذرت علوفه ای بیش از 80 تن در هکتار می باشد. این گیاه یکی از بهترین گیاهان برای تولید علوفه سبز ، سیلو و دانه می باشد.

ذرت علوفه ای ، علوفه بسیار خوشخوراکی جهت گاو و گوسفند می باشد و شرایط مکانیزاسیون را بخوبی می پذیرد این نوع ذرت دارای مقادیر خیلی زیادی مواد معدنی مخصوصاً N,P,K,Ca. در مقایسه با زمانی می باشد که بصورت دانه مصرف می گردد. در یک سری آزمایش مشخص شده می باشد که حدود 50% ماده خشک در برگ و ساقه ذخیره می گردد، همچنین حدود 37% ازت ، 26% فسفر و 61% پتاس و 79% کلسیم در برگ و ساقه موجود می باشد. علوفه این نوع ذرت غنی از مواد گلوسیدی و انرژی زا و فقیر از پروتئین می باشد به همین دلیل این نوع علوفه را بایستی همراه با علوفه هائی که غنی از پروتئین هستند، بطور مخلوط در جیره غذایی دام وارد نمود. در ضمن ذرت سهل الهضم بوده و سیلوی آن برای دامهای پرواری عالیترین غذا می باشد.

عوامل دیگری که باعث گردید این گیاه به مقدار خیلی زیاد گسترش یابد عبارتند از :

  1. مقاومت نسبت به خشکی و خوابیدگی
  2. عملکرد بالای دانه در واحد سطح
  3. قدرت پذیرش مکانیزاسیون در مراحل مختلف کاشت، داشت ، برداشت
  4. پذیرش کشت های متوالی به مدت چند سال
  5. سهم عمده و تأثیر روز افزون ذرت در تأمین مواد غذایی مورد نیاز انسانها ، دام و طیور و مصارف صنعتی
  6. دارا بودن ارزش علوفه ای بالای دانه و کاه ذرت (نورمحمدی و همکاران، 1380).

 1-4-  انواع ذرت (بر حسب ساختمان دانه )

ذرت دارای یک گونه می باشد اما ارقام و واریته های بیشماری از آن هست به همین لحاظ واریته ها را برحسب ساختمان دانه به گروههای مختلف طبقه بندی می نمایند.

  1. ذرت دندان اسبی
  2. ذرت بلوری
  3. ذرت آردی
  4. ذرت شیرین ( قندی) (sweet corn)
  5. پاپ کرن(pop corn)
  6. ذرت غلاف دار( گلوم دار )
  7. ذرت مومی

1-4-1-  ذرت دندان اسبی

اندوسپرم این نوع ذرت از دو قسمت نشاسته ای تشکیل شده می باشد یک قسمت سخت و شاخی که در جوانب و اطراف دانه قرارگرفته و قسمت دیگر در وسط دانه از نشاسته نرم پوشیده شده می باشد . در ضمن خشک شدن دانه و از دست دادن آب ، قسمت محتوی نشاسته نرم مقدار زیادی آب تبخیر می نماید در نتیجه موجب پلاسمولیز ( پژمرده) شدن و ایجاد زائده در رأس دانه می کند که مشخصی فرم ظاهری این نوع ذرت می باشد زیرا این فرم دانه حاصل شده یعنی بصورت دندان اسب می باشد پس به همین نام شناخته شده می باشد . این نوع ذرت شاخ و برگ زیاد و دانه های درشت تولید می کند و بیشتر اوقات برای سیلو و علوفه سبز مصرف می گردد.

1-4-2-  ذرت بلوری ( ذرت دانه سخت)

در این نوع ذرت بافت شاخی بیشترین قسمت اندوسپرم را اشغال می کند و اندوسپرم نشاسته ای آن به مقدار خیلی کم فقط در اطراف امبریون قرار دارد. این ذرت نیز به نام ذرت شیشه ای نامیده می گردد که در رأس گرد می باشد، دارای فرمهای خیلی زودرس تا خیلی دیر رس می باشد. دانه این گونه ذرت بیشتر در مرغداری مورد بهره گیری قرار می گیرد.

1-4-3-  پاپ کرن

اندوسپرم آن کاملاً شاخی می باشد، بجز مقدار بسیار کمی از آن که در اطراف امبریون قرار دارد دانه ها خیلی ریز (140-40گرم ) صاف و غنی از پروتئین می باشند. با حرارت دادن دانه آب وسط اندوسپرم بخار می گردد و حجم دانه ها بطور ناگهانی افزایش و به رنگ سفید شبیه کف صابون در می آید . حجم آن 20-15 برابر می گردد. بسیار خوشمزه و مصرف خوراکی دارد.  این ذرت تولید چند تا بلال می کند.

1-4-4-  ذرت آردی

کلیه اندوسپرم این نوع ذرت حاوی نشاسته نرم می باشد و اندازه دانه ها خیلی کوچک ومعمولاً شکل کروی دارند. رنگ دانه سفید و یا آبی می باشد و اغلب بعلت دارا بودن نشاسته زیاد در کارخانجات نشاسته سازی مورد بهره گیری قرار میگیرند.

 1-4-5- ذرت شیرین

اندوسپرم این واریته ذرت دارای مقدار زیادی مواد قندی و مقدار جزئی نشاسته می باشد دانه های این واریته کوچک چروکیده می باشند . از ذرت قندی در قدیم شیره تهیه می شده. این گونه ذرت دانه های شیشه ای و نشاسته ای شیرین دارد و در زمان رسیدن چروکیده می گردند . این گیاه قدرت زیادی در تولید پاجوش دارد.

1-4-6- ذرت غلاف دار

تیپ این ذرت تا حدودی با مقایسه با سایر انواع ذرت غیر عادی می باشد زیرا هر دانه در یک غلاف قرار دارد و هر بلال مانند سایر تیپ های ذرت خود در یک غلاف قرار گرفته می باشد ذرت فوق برای فروش کاشته نمی گردد اما مورد توجه محققین برای پی بردن به مبدأ ذرت می باشد.

1-4-7- ذرت مومی

این ذرت را روی این اصل ذرت مومی نام گذارده اند که ظاهر دانه تا اندازه ای چسبناک می باشد . ملکول نشاسته ذرت مومی با ذرت های ذکر گردیده در فوق اختلاف داشته و به گلیکوژن شباهت دارد. نشاسته این رقم ذرت حالت چسبندگی دارد.

1-5- شرایط محیطی و اکولوژی ذرت
جستجو در سایت :   


1-5-1- پراکندگی ذرت:

ذرت دارای تنوع رویشی بسیار گسترده ای می باشد بطوریکه در شرایط مختلف آب و هوایی رشد می نماید. ذرت در نیمکره شمالی تا 58 درجه عرض جغرافیایی در کانادا و روسیه و در نیمکره جنوبی تا عرض جغرافیایی 43-42 درجه در نیوزیلند کشت می گردد کشت ذرت دانه ای در محدوده 42 درجه در نیمکره جنوبی و 53 درجه در نیمکره شمالی انجام می شود اما ذرت علوفه ای را می توان در خارج از این محدوده هم کشت نمود .
دانلود متن کامل در سایت sabzfile.com
 1-5-2- گرما ( حرارت )

ذرت برخلاف غلات ( گندم و جو) احتیاج به گرما و حرارت زیاد دارد، به همین دلیل حرارت عامل محدود کننده رشد و نمو این گیاه به شمار می رود جوانه زنی در ذرت از دمای 10-8 درجه سانتی گراد در عمق کاشت شروع می گردد.

مناسب ترین درجه حرارت در طول دوره رشد بین 35-30 درجه سانتی گراد می باشد. در صورتیکه درجه حرارت از 40 درجه سانتی گراد تجاوز نماید جذب آب مشکل خواهد گردید حتی در شرایط آبیاری ( بدلیل تبخیر خیلی شدید ) حاشیه برگها سوخته و چنانچه این زیادی درجه حرارت در زمان گل دهی اتفاق افتد اندازه تلقیح کاهش می یابد و با افت عملکرد مواجه می گردند.

1-5-3- رطوبت

یکی از فاکتورهای بسیار مهم در زراعت ذرت مسئله نیاز گیاه به آب می باشد ذرت برای تولید یک واحد ماده خشک بسته به شرایط آب و هوایی بطورمتوسط به 342 واحد آب نیاز دارد. نیاز ذرت برای ساختن یک واحد ماده خشک کمتر از سایر گیاهان زراعی (گندم ، جو، یونجه) می باشد . نیاز آبی ذرت در کشت اول در حدود 8000 متر مکعب و در کشت دوم 6500 متر مکعب گزارش شده می باشد . دوره آبیاری با در نظر داشتن نوع خاک و شرایط آب و هوا هر هفت تا 12 روز یکبار می باشد. کمبود آب در مرحله ظهور سنبله ها باعث می گردد که تلقیح بطور کامل در ذرت انجام نگیرد. مرحله بین ظهور سنبله ها تا پایان پرشدن دانه ها از مواد غذایی ( مرحله مومی) حساس ترین مرحله زندگی ذرت نسبت به آب می باشد ( مرحله بحرانی ذرت نسبت به آب) و مدت آن 50 روز می باشد.

1-5-4- خاک مناسب ذرت

ذرت در خاکهایی با بافت لومی عمیق ، نفوذ پذیری مناسب ، مواد آلی کافی و با عناصر غذایی متعادل ، بیشترین عملکرد را دارد. ذرت نسبت به شوری خاک حساس و بایستی از کاشت آن در این نوع اراضی جلوگیری نمود. در خاکهایی با شرایط مساوی از نظر حاصلخیزی و تأمین رطوبت، ذرت اراضی متوسط و یا سبک را ترجیح می دهد زیرا این گونه اراضی در بهار خیلی زود گرم و شرایط رشد ریشه ها را فراهم می کند . با وجود اینکه ذرت در اراضی با(8-5)pH کشت می گردد اما حداکثر عملکرد از اراضی با (7-6)pH بدست می آید . در اراضی با pH کمتر از 5 جذب ازت ، فسفر ، پتاس ، سولفور ، کلسیم ، منیزیم  مشکل می گردد و در خاکهایی که pH آنها بیش از 8 باشد جذب آهن ، آلومینیوم ، بر ، فسفر ، روی به سختی صورت خواهد گرفت.

انتخاب زمین در هر منطقه متأثر از فاکتورهای ذیل می باشد:

  1. عمق آب تحت الارض :

ذرت دارای ریشه قوی بوده و می تواند تا عمق 100 سانتی متری خاک گسترش یابد. از طرفی دفعات زیاد آبیاری در بالا آوردن سطح آب تحت الارضی موثر بوده و ضروریست در انتخاب زمین به سطح آب زیر زمینی توجه گردد . حد سطح آب های زیر زمینی برای ذرت بین 3-5/1متر می باشد.

  1. زهکش :

با در نظر داشتن پتانسیل بالای ذرت در رشد و تولید محصول، تهویه مناسب خاک به عنوان یک فاکتور موثر از اهمیت زیادی برخوردار می باشد . در صورت فراهم نبودن تهویه خوب در خاک محصول بشدت کاهش یافته و حتی می تواند از رشد رویشی گیاه نیز جلوگیری نماید چنانچه مزرعه ذرت عاری از زهکش طبیعی یا مصنوعی باشد آب آبیاری لایه های تحتانی خاک را فرا گرفته و تهویه خاک را از بین برده و مانع رشد گیاه می گردد.

 تسطیح اراضی :

این مطلب رو هم توصیه می کنم بخونین:   دانلود پایان نامه ارشد : بررسی تأثیر تراکم های مختلف کشت گندم در شرایط دیم

بدلیل مکانیزه بودن زراعت ذرت، معمولاً اراضی بنحوی انتخاب می گردند که از نظر وسعت، مناسب برداشت بوده و از تسطیع نسبی برخوردار باشد . در غیر اینصورت آبیاری صحیح صورت نمی گیرد و مزرعه بطور یکنواخت سبز نخواهد گردید (یزدی صمدی و همکاران، 1373).

1-6- نیاز کودی و غذایی ذرت

کود مورد نیاز ذرت بر مبنای توصیه عمومی شامل :

کودسوپر فسفات به اندازه 69-46 کیلوگرم فسفر خالص در هکتار

کوداوره به اندازه 184 کیلوگرم ازت خالص در هکتار

کود سولفات پتاس به اندازه 108-81 کیلوگرم پتاس خالص در هکتار

یک الی دو بار محلول پاشی با کود مرکب میکرو ( یکماه پس از کشت و دوماه پس از کشت)

ذرت به کودهای حیوانی که زمین را ازجهات مختلف اصلاح می کند احتیاج دارد.
بهترین توصیه کودی بر اساس آزمون خاک و با در نظر داشتن مواد آلی و عناصر قابل دسترس گیاه درخاک می باشد.

طریقه جذب مواد غذایی در ذرت بصورتی می باشد که بیشتر مواد غذایی را تا شروع تشکیل دانه جذب می نماید پس 100 کیلوگرم از کود اوره همراه با تمامی کودهای فسفات و پتاس قبل از کاشت در هنگام آماده سازی زمین بهره گیری می گردد و مابقی کود اوره بصورت سرک پخش می گردد.

کود سرک را می توان در دو مقطع زمانی ( مرحله اول زمان ساقه رفتن و 8-6 برگی گیاه و مرحله دوم قبل از گل دهی یعنی 8-5 روز قبل از سنبله رفتن ) به خاک داد.

 1-6-1-  تأثیر کود ازت

ازت جزو عناصر غذایی پر مصرف ذرت و به بیانی دیگر گلوگاه رشد می باشد. ازت در ساختمان پروتئین ها و کلروفیل تأثیر عمده ای دارد بطوریکه 18-16 درصد پروتئین را تشکیل می دهد. کمبود ازت به خصوص در خاکهایی که از نظر مواد آلی فقیر هستند سبب زردی برگهای پائینی بخصوص برگهای پیر و مسن، عدم تشکیل کلروفیل و در صورت ادامه سبب زردی تمام برگها می گردد( پناهی نمود لاغری، 1388).

کودهای ازته باعث بالا رفتن عملکرد علوفه و بهتر شدن کیفیت آن خواهد گردید ( افزایش پروتئین ) بهترین روش کاربرد کودهای شیمیایی در ذرت بهره گیری از روش نواری می باشد . در این روش عملکرد به مراتب بیشتر از حالتی می باشد که کودها در تمام سطح خاک پخش می گردند. در روش نواری بهنگام کاشت، کودهای شیمیایی بفاصله 4-3 سانتی متر از بذر و 4-3 سانتی متر عمیق تر از آن در زیر خاک قرار می گیرد.

1-6-2- تأثیر کود فسفر

فسفر از عناصر پر مصرف و مورد نیاز برای رشد می باشد . فسفر در کلیه فرآیندهای بیوشیمیایی دخالت دارد..واکنش فسفر در خاک پیچیده می باشد و تحرک فسفر در خاک کم می باشد. فسفر تمایل زیادی به واکنش با یون هائی مانند کلسیم، منیزیم، آهن، آلومینیوم و روی دارد. این واکنش ها سبب رسوب فسفر در خاک و تشکیل فسفات های کم محلول می گردد. در خاک های آهکی و آهکی-گچی، فسفات های کلسیم از مهمترین ترکیبات فسفاته خاک محسوب می شوند(پناهی نمود لاغری،1388). فسفر تقریباً نامحلول بوده و به راحتی از نیمرخ خاک شسته نمی گردد پس این کود بایستی حتماً با کود کار عمیق زیرمنطقه واقع شدن بذر قرار گیرد . جذب فسفر به مقدار کافی در اوائل رشد گیاه اهمیت بسیار دارد این اهمیت در اندامهای زایشی بیشتر مشهود می باشد . نیاز ذرت به فسفر کمتر از ازت و تقریباً یک پنجم آن می باشد . کمبود فسفر در ذرت موجب بنفش رنگ شدن برگهای گیاه در ابتدای رشد شده که به تدریج به رنگ سبزه تیره مایل به آبی تبدیل می گردد.

مصرف کود فسفات بایستی قبل از کاشت به صورت عمقی صورت گیرد. مصرف زیاد فسفر باعث جلوگیری از جذب و انتقال عناصر ریز مغذی می گردد. pH مناسب برای جذب فسفر 7-5/5 می باشد و اندازه کود فسفاته مورد نیاز کشت ذرت 69-46 کیلوگرم فسفر خالص در هکتار می باشد که کمبود آن براساس آزمون خاک مشخص می گردد.

1-6-3- تأثیر پتاس

پتاسیم نیز مانند ازت از عناصر پر مصرف مورد نیاز گیاه ذرت می باشد. جذب پتاسیم با جذب ازت برابری می ‌کند . پتاسیم در کلیه فرآیندهای بیولوژیکی گیاه به صورت کاتالیزور دخالت دارد پتاسیم تأثیر عمده ای را در مقابله با کم آبی، بیماریها و همینطور ورس دارد. کمبود پتاسیم از برگهای مسن آغاز شده و برگها به رنگ زرد با حاشیه سوخته در آمده، ساقه ها عموماً ضعیف و در برابر عوامل بیماریزا حساس می شوند . در اثر کمبود پتاسیم و روی اکثر بلالها دچار کچلی شده ، ذرت جزو گیاهان پتاسیم دوست می باشد ، تغذیه مناسب و کافی با این عنصر باعث افزایش کمیت و کیفیت این گیاه می گردد .

 1-7- کودهای ریز مغذی یا میکروالمنت ها

1-7-1- روی

روی جزء عناصر غذایی کم مصرف به حساب می آید. کمبود این عنصر در خاکهای قلیایی و با آهک فراوان و مقدار اندک مواد آلی شایع می باشد که متأسفانه در شرایط خاکهای ایران کمبود آن تشدید شده می باشد . کمبود روی در بافتهای جوان به چشم می خورد و ذرت از حساس ترین گیاهان به کمبود روی می باشد. علائم کمبود با ایجاد و توسعه یک نوار کلروز در یک یا هر دو طرف رگبرگ میانی مشخص می گردد. کمبود روی علاوه بر ایجاد زردی برگ که بیشتر در برگهای جوان گیاه ظاهر می گردد سبب کوتولگی و کاهش فاصله بین گره ها در ساقه گیاه میشود در ضمن کمبود روی باعث کچلی بلال نیز می گردد . زیادی فسفر در خاک مانع جذب و انتقال روی توسط گیاه می گردد. در خاکهایی که مصرف بی رویه کودهای فسفاته رایج هست، کمبود روی سبب کاهش عملکرد می گردد. طبق توصیه انجام شده مصرف 75 کیلوگرم سولفات روی در سال به همراه شخم و قبل از کاشت برای ذرت باعث شادابی و طراوت گیاه و همچنین پر شدن بلال و افزایش کمی و کیفی محصول خواهد گردید . در صورت عدم مصرف خاکی و یا کمبود شدید ، سولفات روی را میتوان با غلظت سه در هزار در مرحله 7-6 برگی بصورت محلول پاشی دوبار انجام داد( 1200 گرم سولفات روی در 400 لیتر آب در یک هکتار).

 1-7-2-آهن